Aantallen op de arbeidsmarkt

Vluchtelingen met verblijfsvergunning mogen in Nederland gewoon aan het werk. In de praktijk is het voor vluchtelingen vaak wel lastiger om een (fulltime) baan te vinden. Hoe staat het ervoor met de integratie van vluchtelingen op de Nederlandse arbeidsmarkt?

Onderwijs en doorstroom naar de arbeidsmarkt van jonge nieuwkomers in Nederland

Arbeidsparticipatie is belangrijk voor alle jongeren in Nederland. Maar het is zeker belangrijk voor mensen met een niet-westerse achtergrond die willen integreren in de Nederlandse samenleving.

In het onderzoek van het Verwey-Jonker Instituut is gekeken naar de arbeidsmarktpositie van jonge migranten van 13-23 jaar die recent (minder dan vijf jaar geleden) naar Nederland zijn gekomen. Met daarin aandacht voor de doorstroom binnen het onderwijs, de overstap van het onderwijs naar de arbeidsmarkt en de positie op de arbeidsmarkt. 
Lees meer over het onderzoek 

Instroom in bijstand 2016-2017

Het aantal bijstandsgerechtigden met een niet-westerse achtergrond is gestegen. Tussen juni 2016 en juni 2017 nam hun aantal met 16 duizend toe naar ruim 239 duizend. De groei betreft voornamelijk asielzoekers, Syriërs en Eritreeërs, die een verblijfsvergunning hebben gekregen, waarna ze een beroep kunnen doen op bijstand.
De bijstand reageert doorgaans met vertraging op bewegingen op de arbeidsmarkt.

Personen met een bijstandsuitkering, mutatie t.o.v. jaar eerder
Bron: CBS

Instroom in bijstand 2016-2017

Aandeel werknemers neemt langzaam toe

Uit de cohortstudie Van opvang naar integratie van het CBS blijkt dat het aandeel werknemers onder recente asielmigranten langzaam toeneemt. Afghanen hebben anderhalf jaar na het verkrijgen van de verblijfsvergunning vaker een baan dan andere nationaliteiten. In onderstaande figuur zien we dat 18 maanden na het verkrijgen van de vergunning 19 procent van de Afghaanse vergunninghouders uit 2014 een baan in loondienst heeft, tegenover 4 procent onder de totale groep vergunninghouders.

Figuur - Aandeel werknemers onder 18–65 jarigen die in 2014 verblijfsvergunning asiel ontvingen, aantal maanden na ontvangen vergunning

Aandeel werknemers neemt langzaam toe (2014)

Bijna de helft van de vergunninghouders met een baan werkt in de horeca, daarnaast komen banen in de uitzendbranche en de handel veel voor. Het gaat meestal om een baan in deeltijd (89 procent) en met een tijdelijk contract (85 procent). In het onderzoek is niet gekeken of vergunninghouders werkzaam zijn als zelfstandige. De eerste periode in Nederland is erop gericht om in te burgeren in de Nederlandse samenleving. Voor bijna alle vergunninghouders van 18 jaar en ouder die in 2014 hun vergunning kregen, is de inburgeringstermijn van maximaal drie jaar ingegaan. 
 

Hoeveel vluchtelingen hebben een baan?

Uit de IntegratieBarometer 2014 van Vluchtelingenwerk blijkt dat 46 procent van de vluchtelingen tussen de 15 en 64 jaar oud in 2013 werk had. Dat is ongeveer evenveel als het aandeel niet-westerse allochtonen (bijvoorbeeld Marokkanen en Turken) met een baan. Vooral in vergelijking met autochtonen blijft dit aandeel nog flink achter (74 procent).  Dit laat zien dat vluchtelingen knelpunten ervaren bij het vinden van werk.

Arbeidsparticipatie van vluchtelingen in Nederland (bron: Vluchtelingenwerk)

Figuur: netto arbeidsparticipatie vluchtelingen en andere groepen, per 1 januari 2013 (bron: Vluchtelingenwerk Nederland, IntegratieBarometer 2014)

Ook de Organisatie voor Economische Samenwerking en Ontwikkeling (OESO) ziet dat migranten (waaronder vluchtelingen) minder vaak een baan hebben dan mensen die in Nederland zijn geboren. Nederland behoort zelfs tot de landen waarbij dit verschil het grootst is.

Arbeidsparticipatie per land voor autochtonen en allochtonen (bron: OECD)

Figuur: verschillen in arbeidsparticipatie tussen migranten en autochtonen (bron: OECD, International Migration Statistics, 2015).

Arbeidsparticipatie en verblijfsduur

Het percentage vluchtelingen met een baan stijgt als ze langer in Nederland wonen. Tijdens de asielprocedure zijn de mogelijkheden te werken voor vluchtelingen zeer beperkt en hierdoor gaat tijd verloren. Na 3 jaar heeft ruim 25 procent een betaalde baan. Na 10 jaar ligt dit rond de 50 procent.

Arbeidsparticipatie per bevolkingsgroep naar vebrlijfsduur

Figuur: aandeel werknemers naar verblijfsduur, september 2012 (bron: CBS, Jaarapport Integratie 2014).

Soort banen

Van de vluchtelingen die werken heeft ongeveer 66 procent een deeltijdbaan. In ongeveer een derde van de gevallen is dit een kleine deeltijdbaan (minder dan 12 uur per week). Voltijdbanen komen onder vluchtelingen minder voor. Tussen 2011 en 2013 is het aandeel vluchtelingen met een voltijdbaan zelfs afgenomen van 42 naar 34 procent. Van de meest recente groep vluchtelingen loopt de asielprocedure in veel gevallen nog. Over deze groep zijn nog geen cijfers beschikbaar over hun deelname aan de arbeidsmarkt.

Percentage deeltijdwerkers binnen de groep vluchtelingen (bron: Vluchtelingenwerk, Jaarrapport Integratie 2014)

Figuur: aandeel deeltijdwerkers onder werkende vluchtelingen en andere groepen, per 1 januari 2013 (bron: Vluchtelingenwerk, IntegratieBarometer 2014).

Deze website maakt gebruik van cookies. Wij gebruiken cookies onder andere om het gebruik van de website te analyseren en het gebruiksgemak te verbeteren.